บทความสาระน่ารู้

พระเจดีย์

เปิดอ่าน 1805 ครั้ง

            พิพิธภัณฑ์โฮงหลวงแสงแก้ว

                                                                                                                                วัดพระแก้ว เชียงราย

 

พระเจดีย์ วัดพระแก้ว เชียงราย

 

พระเจดีย์องค์ปัจจุบัน เป็นพระเจดีย์ที่ได้รับการบูรณปฏิสังขรณ์

ขึ้นมาใหม่ มีลักษณะเป็นเจดีย์ทรงกลม ฐานแปดเหลี่ยมยกเก็จ

(ตั้งแต่ฐานล่างสุดจนถึงฐานบัวถลาบนสุดที่รองรับองค์ระฆัง)

ประกอบด้วยชุดฐานปัทม์แปดเหลี่ยมยกเก็จประดับลวดบัว เส้นบนสองเส้น เส้นล่างสองเส้น วางอยู่บนชุดฐานบัวถลาแปดเหลี่ยมยกเก็จสองชั้น (แต่ละชั้นประกอบด้วยฐานเขียง ชั้นบัวคว่ำ และหน้ากระดานท้องไม้) และฐานเขียงแปดเหลี่ยมยกเก็จสามชั้นลดหลั่นกัน เหนือฐานปัทม์ขึ้นไปเป็นชุดฐานเขียงแปดเหลี่ยมยกเก็จสามชั้นลดหลั่นกัน แล้วต่อด้วยชุดบัวถลาแปดเหลี่ยมยกเก็จห้าชั้นลดหลั่นกัน (แต่ละชั้นประดับลวดบัวขนาดใหญ่หนึ่งเส้นท้องไม้ที่หน้ากระดาน) ถัดขึ้นมาเป็นชุดกลีบบัวคว่ำบัวหงายรองรับองค์ระฆังขนาดใหญ่ ประดับเส้นลวดบัวแบบเหลี่ยมรัดรอบบริเวณกลางองค์ระฆัง เหนือขึ้นไปเป็นบัลลังก์ทรงสูง ปล้องไฉนขนาดใหญ่เก้าชั้น รองรับปลียอดและฉัตรเก้าชั้น  เหนือสุดประดับลูกแก้ว

พระเจดีย์องค์เดิมน่าจะสร้างมาตั้งแต่แรกสร้างวัด ต่อมาได้ถูกอสนีบาต ทำให้พังทลายลงเมื่อ พ.ศ. ๑๙๗๗ จึงได้ค้นพบพระแก้วมรกต การศิลปากรได้ประกาศขึ้นทะเบียนเป็นโบราณสถานที่สำคัญของชาติ เมื่อ พ.ศ. ๒๔๗๘ ต่อมาได้ชำรุดทรุดโทรมเสื่อมสภาพตามกาลเวลา ขาดการบำรุงรักษา สภาพเจดีย์มีหญ้าขึ้นปกคลุมรกรุงรัง ตอนล่างอิฐปูนหักพังลง พระครูธรรมวงศ์วิวัฒน์ เจ้าอาวาสวัดพระแก้วในขณะนั้น (ต่อมาได้เลื่อนสมณศักดิ์เป็นพระพุทธิวงศ์วิวัฒน์) ได้บูรณะซ่อมแซมโดยรักษาทรวดทรงเดิมไว้ทุกประการ โดยเริ่มดำเนินการเมื่อ พ.ศ. ๒๔๙๕ แล้วเสร็จและสมโภชพระเจดีย์เมื่อวันที่ ๖ เมษายน พ.ศ. ๒๔๙๗  ต่อมาในปี พ.ศ. ๒๕๓๓ พระเจดีย์อยู่ในสภาพทรุดโทรมลงอีก พระราชรัตนากร (สมณศักดิ์ของเจ้าอาวาสรูปปัจจุบันในขณะนั้น) จึงบูรณ- ปฏิสังขรณ์ โดยกะเทาะปูนเก่าออก และฉาบปูนใหม่ หุ้มทองเหลือง ประดับด้วยทองจังโก้และลงรักปิดทองพระเจดีย์ทั้งองค์ พร้อมกับได้จัดทำยอดฉัตรใหม่ ๙ ชั้น ทำด้วยเงินแท้บริสุทธิ์ ลงรักปิดทอง และดำเนินการปรับปรุงลานพระเจดีย์และปริมณฑลให้มีภูมิทัศน์สวยงาม การบูรณะพระเจดีย์ครั้งนี้ เพื่อถวายเป็นพระราชกุศลแด่สมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนี เนื่องในมหามงคลเจริญพระชนมายุ ๙๐ พรรษา วันที่ ๒๑ ตุลาคม พ.ศ. ๒๕๓๓ โดยเริ่มดำเนินการบูรณะใน พ.ศ. ๒๕๓๕ แล้วเสร็จ พ.ศ. ๒๕๓๘ และสมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์ เสด็จฯเป็นองค์ประธานยกยอดฉัตรพระเจดีย์ เมื่อวันที่ ๒๖ พฤศจิกายน พ.ศ. ๒๕๔๑

อนึ่ง ในการบูรณปฏิสังขรณ์ครั้งนี้ กรมศิลปากรมีหนังสือถึงเจ้าคณะจังหวัดเชียงราย ทักท้วงการบูรณะว่า การซ่อมแซมทำให้ลักษณะเจดีย์เปลี่ยนสภาพคล้ายเจดีย์พม่า โดยเฉพาะองค์ระฆังและบัลลังก์เปลี่ยนไปมาก แม้ว่าจะใช้ภาพถ่ายเจดีย์องค์เดิมประกอบการบูรณะก็ตาม แต่ภาพถ่ายไม่ชัดเจน ในที่สุดก็มีมติให้บูรณะโดยหุ้มทองจังโก้ลงบนเจดีย์ที่ทางวัดได้บูรณะไว้แล้ว

 

ความรู้ทั่วไปเกี่ยวกับวัดในเชียงราย

วันที่ 18 กุมภาพันธ์ 2553

ชาดกเรื่องกาเผือก พระพุทธเจ้า 5 พระองค์

วันที่ 18 กุมภาพันธ์ 2553

กลองมโหระทึก

วันที่ 18 กุมภาพันธ์ 2553

ตักบาตรเทโว

วันที่ 18 กุมภาพันธ์ 2553

ตาลปัตร

วันที่ 18 กุมภาพันธ์ 2553

ตำนานพระแก้วมรกต

วันที่ 18 กุมภาพันธ์ 2553

ทศชาติชาดก

วันที่ 18 กุมภาพันธ์ 2553

ประวัติศาสตร์จังหวัดเชียงราย

วันที่ 18 กุมภาพันธ์ 2553

ปี๋เปิ้ง

วันที่ 18 กุมภาพันธ์ 2553

เป็งปุ๊ด

วันที่ 18 กุมภาพันธ์ 2553

พระเจดีย์

วันที่ 18 กุมภาพันธ์ 2553

พระเจ้าทันใจ

วันที่ 18 กุมภาพันธ์ 2553

พระธรรมราชานุวัตร

วันที่ 18 กุมภาพันธ์ 2553

พระบรมสารีริกธาตุ

วันที่ 18 กุมภาพันธ์ 2553

พระประธาน

วันที่ 18 กุมภาพันธ์ 2553

พระประวัติพญามังราย

วันที่ 18 กุมภาพันธ์ 2553

พระพุทธรูปประจำวันเกิด

วันที่ 18 กุมภาพันธ์ 2553

พระพุทธิวงศ์วิวัฒน์ เจ้าอาวาสวัดพระแก้ว

วันที่ 18 กุมภาพันธ์ 2553

พระหยกเชียงราย

วันที่ 18 กุมภาพันธ์ 2553

พระอุโบสถ

วันที่ 18 กุมภาพันธ์ 2553

วัดพระแก้ว

วันที่ 18 กุมภาพันธ์ 2553

หอพระหยก

วันที่ 18 กุมภาพันธ์ 2553

โฮงหลวงแสงแก้ว

วันที่ 18 กุมภาพันธ์ 2553